`   `
`


پرســـش و پاســـخ  درباره

قــرآن

در اين بخش سؤالاتى كه از طرف شما از طريق ايميل مطرح و پاسخ داده شده است را گردآورى نموده ايم. براى مشاهده پاسخ بر روى سؤال كليك نماييد. پس از مطالعه پاسخ مجددا بر روى سؤال كليك كرده تا بحالت اوّل بازگردد.


۱) در بخش هايي از قرآن كه خدا در باره كافران سخن ميگويد و آنانرا تهديد مي كند ، سخنان به گونه ايست كه انگار انساني در مقابل انسان ديگر جبهه گرفته ، به بيان ديگرسخنان خداگونه ! نيست


۲) در ایاتی از قرآن ، کافران برای آوردن سوره ای مانند قرآن به مبارزه طلبیده شده اند. سوال من این است که معیار مانند بودن یا نبودن در چیست؟ و اساسا در مقوله ای مانند ادبیات که سلیقه ها موثر است ، بهتر یا بی مانند معنی دار است؟


۳) شما خود با زبان فارسی آشنا هستید ونارسایی های ترجمه ی فارسی را در فهم میدانید، من برای درک دقیق تر باید چه کنم ؟ آیا فقط با خواندن عربی میتوان اشراف پیدا کرد یا دیکشنری هایی که انسان خودش برای خود درست می کند و کلمات پر کاربرد و کلیدی را داراست کافی می باشد خواهشمندم مشورتی به من بدهید. سوال دیگرم این است که من احساس نیازی دارم که باید برای خودم کتابچه ی قواعد درست کنم آیا شما می توانید پیشنهادی به من بدهید


۴) چرا در قرآن در هیچ آیه ای مستقیم با زنان صحبت نشده و حتی موارد مربوط به زنان غیر مستقیم مطرح شده است؟


۵) در سوره الرحمن آمده است:ستارگان و درختان سجده می کنند.جرا باری تعالی این دو پدیده به ظاهر متفاوت را در کنار هم آورده است؟


۶) وقتى شما ميگويد  بعضى مسلمانان با توسل به احاديث جعلی اعمال خشونت آمیز یا ترور را توجیه ميكنند، براى من اين سؤال پيش ميايد كه شايد همين تحريفات براى قرآن هم حادث شده است


۷) سوال بنده در مورد تکرار های مکرر قران در مورد موضوعات مختلف است نظیر قوم عاد ، ثمود و پیامبران الهی دیگر.  دهها بار داستانی را در سور مختلف آوردن از چه بابت بوده و ایا این با روح موجز بودن در تقابل نیست؟


۸) آیا عدم تحریف قرآن را میتوان به صرف آیه ای از خود قرآن قبول کرد


۹) اگر ممکن است ، در مورد واژه "شقاق" در ابتدای سوره صاد کمی بیشتر توضیح دهید. طبق بیان شما، این کلمه جدایی و راه متفاوت رفتن ازعامه مردم را بیان میکند. ایا این متفاوت بودن مثبت نیست؟ چرا در این قسمت قران به عنوان یک صفت منفی بیان شده است؟


۱۰) در سوره بقره ایه ۶۱ منظور از اینکه ستاره پرستان جزو رستگاران هستند چیست


۱۱) خداوند متعال در سوره احقاف آیه ۱۵ میفرماید : «و وصینا الانسان بوالدیه احساناً» و در سوره عنکبوت آیه ۸ میفرماید : « و وصینا الانسان بوالدیه حسنا » حال سوالی که مطرح میشود این است با توجه به این که کلمه احسان متعدی است و کلمه حسن لازم ، فرق بین احسان و حسن در کلام الهی چیست


۱۲) آيا تمامى وحي‌هائى كه به پيامبر اكرم رسيده در قرآن ذكر شده؟ به عبارت ديگر، آيا فقط قرآن به پيامبر وحى شده؟ يا نكته ديگرى هم بوده كه فقط پيامبر از آنها آگاهى داشته‌اند؟


۱۳) چه کتاب هایی برای مطالعه اسلامی و قرآنی بخوانیم که تحریف نشده باشد ؟ کدام کتاب تفسیر قرآن بخوانیم


۱۴) در آخر سوره اسرا میفرماید قرآن را جز جز بر پیامبر نازل کرده است . آیا این با یکباره نازل شدن قرآن در شب قدر تناقض ندارد ؟


۱۵) زماني قرآن برايم محرك خشونت بود و الان محرك سعه صدرو مدارا شده است . خدا را شاكرم كه از آن ديدگاه خشونت آفرين نجاتم داد


۱۶) فرق محکمات و متشابهات در قرآن چیست


۱۷) لطفا كتابي در مورد مباحث آيات متشابه و محكم و منسوخ و.. منتشر شده .در ايران معرفي فرماييد آيا مي توان گفت بعضي از آيات قران توسط بعضي از آيات ديگر باطل شده است و اين با جاودانه بودن قران منافاتي ندارد


۱۸) آیه ۱۱ سوره مبارکه رعد و آیه ۵۳ سوره مبارکه انفال  میفرماید ( بیگمان خداوند آنچه قومی دارند دگرگون نکند مگر آنچه در دلها دارند دگرگون کنند). آیا گرفتاری  مردم عزیز ما در ابعاد اقتصادی. اجتماعی. معنوی .فساد اخلاقی و .... نشانه عدم شکر نعمت های خداوند بوده یا تقصیر مردم عوام در انتخاب اربابانی از یک گروه خواص میباشد؟


۱۹) در تفسیر المیزان جزء دهم-سوره توبه، دو آیه آخر این سوره به نحوی مورد شک قرار داده میشود. از طرفی در اثبات ریاضیات قرآن، دکتر رشاد خلیفه این دو آیه را از قرآن حذف کرده است. شما چه نظری دارید؟


۲۰)  آیا اعدام مرتد به طور مستقیم در قرآن آمده است؟


۲۱)  سوره فاتحه در قرآن با "بسم الله الرحمن الرحیم" آغاز شده است. با وجود این بعضی مسلمانان در دیگر نقاط دنیا در نماز سوره فاتحه را با الحمدالله آغاز میکنند! آیا شما علت آنرا میدانید؟


۲۲)  شما بیان قرآن را استعاری میدانید . اما چرا در مورد ایات معاد جسمانی این را استفاده نمی کنید؟


۲۳)  در سخنراني " آزادي و ارتداد" ،شما سعي کرديد که به اين سوال جواب بدهيد که منظور از ارتداد در قرآن چيست و آيا مجازات دنيوي براي آن در قرآن در نظر گرفته شده است. شبيه همان مسائلى که در کتاب "آزادي در قرآن" مطرح کرده بوديد.برخلاف آن کتاب در اين سخنراني سعي کرديد اساس استدلال را روي آن بگذاريد که مباحث حقوق بشر،حقوق زنان و...مفاهيم جديد است و اصولابراي بشر تا همين ۷۰،۸۰ سال پيش هم مطرح نبوده است تا چه رسد به ۱۴۰۰ سال پيش و اينکه مسايل را بايد در ظرف زماني خودش بررسي کرد. يک اشکالي که به ذهن من خطور کرده است و سر کلاس هاي معارف دانشگاه هم به استاد ها مي گرفتم و البته پاسخ درخوري هم دريافت نکردم، آن است که اگر ما اين پيش فرض را بپذيرم آنگاه با اين مشکل مواجه مي شويم که قرآن در بند زمان گرفتار آمده است.يعني نمي تواند کتابي باشد که تا آخر تاريخ بتوان به آن استناد کرد.از کجا معلوم تا ۵۰۰ سال ديگر يکسري مسايل جديد در مورد مثلا فقر و کمک به محرومان در انديشه بشر به وجود نيايد که به ذهن بشر قرن ۲۱ هم خطور نمي کرده است و طبعا در قرآن هم مطرح نشده است.؟


۲۴)  جواب این سوال چی میشه؟ اول زمین و بعد آسمان (سوره ۲ آیه ۲۹)، اول آسمان و بعد زمین (سوره ۷۹ آیه ۲۷-۳۰). ۱) «اوست کسی که آنچه در زمین است همه را برایتان آفرید (خلق کرد) سپس به آسمان پرداخت؛ پس هفت آسمان استوار ساخت و او به همه چیز داناست» (بقره ۲) ۲) «آیا شما آفرینشی استوارتر دارید یا آسمان که آن را برافراشت» (نازعات ۲۷) «و پس از آن زمین را گستراند» (نازعات ۳۰)؟


۲۵)  قرآن میفرماید هیچکس نمیتواند سخن خود را تغییر دهد. پس چگونه کتاب هاى اهل کتاب تحریف شده اند؟


۲۶)  آیا در قرآن آیه اى در مورد داستان حضرت اسماعیل و قربانى کردن گوسفند بجای پسرش آمده. آیا از نظر اسلام حیوانات خلق شده اند که غذاى انسانها باشند؟


۲۷)  با توجه به اینکه رمز قرآن عدد ۱۹ میباشد ایا میتوان گفت شب قدر همان شب نوزدهم ماه رمضان است؟


۲۸)  چرا در قرآن در هیچ آیه ای مستقیم با زنان صحبت نشده و حتی موارد مربوط به زنان غیر مستقیم مطرح شده است؟


۲۹)  در سوره یوسف خداوند باری تعالی می فرماید انسان را بر اکثر مخلوقات برتری دادیم . آیا این با اشرف مخلوقات بودن انسان در تناقض نیست؟


۳۰)  لطفا كتابي در مورد مباحث آيات متشابه و محكم و منسوخ و.. منتشر شده .در ايران معرفي فرماييد آيا مي توان گفت بعضي از آيات قران توسط بعضي از آيات ديگر باطل شده است و اين با جاودانه بودن قران منافاتي ندارد؟


۳۱)  آیا در قرآن آیه اى در مورد داستان حضرت اسماعیل و قربانى کردن گوسفند بجای پسرش آمده. آیا از نظر اسلام حیوانات خلق شده اند که غذاى انسانها باشند؟


۳۲)  میگویند دین اسلام را نباید در حکومت وارد نمود چون قرآن دارای ایراد است مثلا آیات مکی و مدنی دارای اختلاف می باشد؟


۳۳) در تفسيري كه از سوره حشر داشته ايد بيان فر موده اييد كه همه جهان خدا را تسبيح ميكنند (كار مثبتي انجام مي دهند) مشركان و منافقان چگونه عمل تسبيح را انجام مي دهند؟


۳۴)  با توجه به اينكه ما فارسي زبان هستيم چگونه ميتوانيم در قران و مفاهيمش تدبر كنيم؟


۳۵) در پاسخی که به دکتر سروش مرقوم فرموده اید صرف نظر از استدلالات درون قرآنی به برخی معجزات در قرآن اشاره فرموده اید. اگر اینگونه کشفیات دلیل بر حقانیت موضوع مورد بحث می باشد چگونه است که صاحب این کتاب خود هیچگونه اشاره ای به وجود چنین فرمول ها یا معجزات ریاضی در قرآن نکرده است؟


۳۶) قرآن به عنوان يك متن شريعت مشمول زمان و مكان است. بنابراين بايد تحول‌پذير و قابل تغيير باشد. چرا آنرا ابدى و ثابت تصور ميكنند؟


۳۷) در قرآن سخنانی از قول برخی افراد نقل شده است، (مثل سخن بلقیس در حضور مشاوران خود که ورود پادشاهان به یک سرزمین را منشاء خرابی ذکر می کند، ویا قول عزیز مصر که مکر زنان را عظیم می شمرد)، آیا ذکر این سخنان صرفاً یک ذکر تاریخی است یا مورد تایید قرآن نیز می باشد؟


۳۸)  چرا باید به غیب ایمان داشت؟


۳۹) قرآن براى چه طبقاتى از مردم نازل شده است؟ عوام يا خاص؟ چگونه ميتوانم با كلمات قرآن آشنائي بيشتري پيداكنم؟


۴۰) چرا قرآن فرازماني فرامكاني نيست و به زبان ۱۴۰۰ سال قبل سخن ميگويد؟ چرا مسائلى كه تاريخ مصرف دارند و مورد سوء استفاده قرار ميگيرند در كتابي كه مدعي هدايت انسانها براى همه عصرهاست آمده است


۴۱) خوب به یاد می آورم در سالهایی که قرآن را مرتبا دوره میکردم، در حین مطالعه، هر گاه به آیه ۳۰ سوره مدثر می رسیدم، دچار نوعی شوک یا احساسی غریب و تامل انگیز میشدم، بطوریکه دقایقی از ادامه مطالعه باز می ماندم . اما متوجه منظور نمی شدم، و در عین حال میدانستم که انگار این آیات در صدد تفهیم موضوع یا راز و رمزی خاص به خواننده هستند.


۴۲) مدتى است از فرهنگ سنتي مذهبي كه بر پايه رساله هاى علميه و احكام فقهي بنا شده فاصله گرفته و به قرآن رو آوردم، نميدانم به كجا ميرسم؟ آيا ميتوان فقط با قرآن به هدايت رسيد؟


۴۳) قرآن برای بشریت خیلی زود است . ما دنبال یک سری بکن – نکن می گردیم. و یک خدای انسان نما که مثل چوپان موسی حرفمان دلمان را به او بگوییم. شاید انسان ها باید اول مقدمات مسیحیت را ملکه خود کنند و بعد برای درک بهتر ازفلسفه هستی به قرآن پناه ببرند.


۴۴)  چرا ما بايد از احكام كتابى كه چهارده قرن از آن گذشته پيروى كنيم . مقتضيات زمانه عوض ميشود. اصلاً چرا نبايد براى هر جامعه‌اى رسولى خدا بفرستد


۴۵) وقتی شما قران را تفسیر میکنید .قلبم میلرزد ، به من یاد بدهید شما چگونه شروع کردید/ ماهی گیری را یادم بدهید/ مغز من کاملا خالی است هنوز هیچ خط فکری هم ندارم / خیلی دیر است می دانم /اما حالا می خواهم یاد بگیرم / اگر زحمتی نبود گاهی / برایم از تجربیات خود بنویسید. به من یاد بدهید چطور نور قران را بگیرم / چطور ایمانم را بالا ببرم


۴۶) در آيه ۹۳ سوره يونس ميگويد بني اسرائيل دچار اختلاف نشدند مگر پس از آنكه علم بر ايشان حاصل نشد. چگونه ممكن است علم پيدا كردن موجب اختلاف گردد؟ آيات ۹۹ و ۱۰۰ اين سوره نيز مسئله اختيار را زير سؤال ميبرد و ميگويد هيچكس بدون اذن خدا نميتواند ايمان بياورد


۴۷) خداوند در قرآن در آیه ی ۱۱ سوره رعد می فرمایند که سرنوشت هیچ قومی را تغییر نمی دهد مگر این که خودشان سرنوشتشان را تغییر دهند پس چرا عذاب بر اقوام ثمود و عاد و ... نازل شد؟


۴۸) در سوره اعراف وبقره داستان گروهی از افراد بنی اسراییل امده که علیرغم نهی الهی به کار در روز شنبه پرداختند وبه میمون تبدیل شدند آیا تبدیل بندگان نافرمان به میمون مجازاتی عادلانه ومنصفانه است؟مگر نباید مجازات با جرم تناسب داشته باشد؟ ایاخدایی که به گفته فقیهان یک لحظه بی کار نیست بندگانش را به دلیل کار کردن به میمون تبدیل می کند؟


۴۹) آيا بهتر نيست "ليعلم الله" را "تا خدا معلوم دارد" ترجمه كنيد. چون وقتى ميگوييم تا خدا بداند... يعنى نعوذ بالله خدا هم چيزى را نميداند تا آزمايش كند!؟


۵۰) لطفاً تفسیر سوره توبه مخصوصاً آیات مربوط به کشتن اهل کتاب را توضیح دهید. آیا اینکه در آیه می گوید کافران اهل کتاب را بکشید تا جزیه بدهند نمی تواند مستمسکی برای قتل آنها در،هر زمان و مکان شود. در تفسیر المیزان آمده منظور از کافران اهل کتاب، همه اهل کتاب هستند زیر همه آنها برای خدا شریک قائل شده اند


۵۱) شما بیان کردید  که انسانها بدون توقف میتوانند تا نهایت ظلم به خودشان و بشریت برسند بدون مانعی از جانب خدا.سوال این است که ایا در این گفته تناقضی با ایات ابتدایی سوره غافر وجود ندارد که فرمودید کسانی که از حد خودشان تجاوز میکنند توسط خداوند نگه داشته میشوند؟


۵۲) بهترین تفسیر و بهترین ترجمه قران و نهج البلاغه کدام است ؟ که در ایران موجود باشد ؟ اگر امکانش هست چند کتابی که از نظر شما باید خواند را معرفی کنید


۵۳) طبق مناظرات اخير در باب وحى و نظرات استاد بازرگان، در دنياى امروز، چگونه بايد وفاق را ميان روشنفكران مسلمان به وجود آورد تا به نظرى واحد رسيد!؟


۵۴) چرا سوره های مکی که قبل از حاکمیت محمد هست.. نرم و آرام هست... ولی سوره‌های مدنی دستوری و اجباری هستند؟


۵۵) مي خواستم از شما در مورد سنت هاي الهي بپرسم كه اين سنت ها چيستند؟


۵۶) ترتيب قرار گرفتن آيات و نظم سوره‌ها چگونه پديد آمده؟ همچنين تقسيم بندي به جزء و حزب؟ و يا آيا مهم است كه قرآن به ترتيب از اول تا به آخر مطالعه شود؟


۵۷) با دنبال کردن تفسیر قران بارها وبارها به مطالبی برمیخوریم که گفته میشه این دستورها برای دوره خودش ۱۴۰۰ سال پیش بسیار پیشرو و کاربردی بوده والان ممکنه اصلا عملی نباشه.
درطول عمرمون بارها شنیده ایم که قران کتاب همه دوران و اعصاراست و خدا در قران کار را تمام کرده است. خب مقداری تناقض پیش میاد . وازطرفی واقعا بعضی دستوراتش قابل استفاده نیست. مثل زمان روزه گرفتن چون اونموقع معیارزمان نبوده طلوع وغروب خورشید بوده. درحالیکه الان درکشورهای سمت قطب اگرمعیاراین باشد میشود روزی ۲-۳ساعت روزه ...وخیلی احکام دیگه راجع به ارث وحقوق زنان ،که تو این دوره واقعا جایی ندارد. ایا باید توقعمان را از قران تغییر بدیم؟


۵۸) مد یاکشیدگی صدا در کلمات قران به چه منظور است؟ بعضی کلمات زمان قرائت میکشیم که در عربی مد میگویند برای چه کلامات را میکشیم؟


۵۹) كدام آيه از قران هست كه ميفرمايد: "ما يك عده را پولدار و ثروتمند ميكنيم تا اينكه آنها به فقرا كمك كنند" اگر چنين آيه اي داريم آيا با عدالت خداوند در تضاد نميباشد؟


۶۰) در بعضی از آیات قرآن گفته شده که [مردان] جنگی را بکشید و زنان آنها را به اسارت ببرید و اموال و فرزندان آنها را غارت کنید دقیقا یادم نیس که کدوم سوره و آیه هست ولی آیا این آیه غیر اخلاقی نیست؟


۶۱) یکی از اقوام بنده چوپان بودن و یکشبه حافظ کل قرآن شدن ایا این از کرامات قرآن است؟


۶۲) نظر شما درباره نزول آنی قرآن میخواستم. من میگم نزول آنی معنایی نداره چون قرآن تاریخ اتفاقات زندگی پیغمبره؟


۶۳) در قران ضمن اشاره به سرنوشت چندین قوم، سرنوشت انان را به موجب سرپیچی از دستورات خدا و پیامبرانش و همچنین غضب خداوند بر ایشان با فرستادن عذاب تغییر داده و به سرانجام میرساند.اینکه خداوند، اینچنین، سرنوشت چنین اقوامی را با فرستادن عذاب تغییر میدهد، با آیه ۱۱ سوره ی رعد (إِنَّ اللهَ لا يُغَيِّرُ ما بِقَومٍ حَتّىٰ يُغَيِّروا ما بِأَنفُسِهِم) در تناقض نیست؟


۶۴) خداوند كريم در جزه پانزده چنين بيان مي كند ولقد كرمنا بني آدم الايه انسان را حائز كرامت ميداند اما در جاي ديگر اولائكه كلاانعام بل هم أضل. ميخواهم معلومات مزيد حاصل كنم


۶۵) من قبلا يه آدم بسيار معتقد بودم يه مقطعي به طور كلي هرچيزي به اسم دين رو كنار گذاشتم مدتيه با اين كانال آشنا شدم و واقعا بي تاثير نبوده ولي سوالي كه الان دارم اينه كه نقريبا معتقدم امكان نداره قرآن بدون تحريف به دست ما رسيده باشه و ديگه اينكه چون من اعتقادي به خدا ندارم اعتقاد به آسماني بودن اين كتاب برام سخته


۶۶) در ایه ی نفخت فیه من روحی ایا خداوند در وجودی به نام روح دمید یا در روح خودمان


۶۷) در رابطه با بحث فرشتگان به احادیث و آیاتی که از قرآن، نهج البلاغه و صحیفه سجادیه مراجعه کردم. تصور فرشتگان بعنوان نیروهای موجود در جهان کمی با توصیفات داده شده در احادیث و آیات سازگار نیست و بیشتر به نظر میرسد که آنها هم مخلوقاتی هستند شبیه انسان با ویژگی های دیگر. سوالم این است که از نظر شما چه اشکالی دارد که فکر کنیم فرشتگان همان شکل متصور سنتی (همان هالیودی) را دارد؟!! در آیه ۱۹ سوره زخرف اشاره میشود که فرشتگان "عباد الرحمان" هستند. آیا اینها هم همانند عباد الرحمان مطرح شده در آیات پایانی سوره فرقان نیستند؟!!


۶۸) در سوره منافقون به مومنین گوشزد میکند که مبادا اموال و فرزندان شما را هلاک کنند و جای دگر در قرآن آنها را فتنه خوانده است. راهکار نجات را برای اموال انفاق خوانده. برای اولاد چه باید کرد؟


۶۹) وقتي ميخواهيم ببينيم كه سرنوشت قوم عاد كه در قرآن مطرح شده چه شد، قران يك جا ميگويد يك روز باد سخت بر آنها وزانديم. يك جا ميگويد سه روز باد سخت بر آنها وزانديم. يك جا ميگويد ده روز باد سخت وزانديم. و يك جا هم ميگويد صاعقه اي فرستاديم چنان شديد كه همه چي رو سوزاند حتي ريشه گياه را. آيا اين يك تناقض و ناسازگاري نيست؟


۷۰) قرآن ميفرمايد كه از هر موجود زنده اي رو ما نر و ماده ازش آفريديم. در حالي كه ما امروز ميدانيم كه گياهان و جانوراني وجود دارند كه نر و ماده ندارند. آيا اين يك خطا و غلط نيست؟


۷۱) مدتی هست از اینکه در حوزه ی علمیه به هدفم برسم نا امید شدم دروس حوزه حتی جواب نیازهای خودم هم نیست! اگر ممکنه توصیه ای بفرمایید در مورد چگونه اسلام شناس شدن و قران شناس شدن خصوصا خروج از تحجر


۷۲) شما گفتيد معیار و محک درستی هر سخنی کتاب خداست ، پیامبر مکرم ما فرمود هر سخنی از من برای شما نقل کردند به قرآن عرضه کنید، هرآنچه با کتاب خدا موافـق بود بگیرید وگرنه به دیوارش بکوبید! سوال اول اینکه ازکجا معلوم همین حدیثی که جناب استاد ذکر کردن مصداق حرف خودشون نباشه؟! اینکه هر آنچه با کتاب خدا موافق بود بگیرید وگرنه به دیوارش بکوبید؟! سند این حدیث چیه و کجاست و چه‌کسانی تأییدش کردن؟!


۷۳) مگه حدیث موثق ثقلین از پیامبر اکرم (ص) بارها و بارﻫا ذکر نشده که فرمودند که قرآن و اهل بیت من از هم جدا نمیشن؟! حرفی که جناب استاد گفتن به این معنی هست که همه‌ی سخنان امامان معصوم رو‌کنار بگذاریم و مثل اهل سنت بگیم که قرآن کافیه!


۷۴) عرضه کردن این سخنان به قرآن به عهده‌ی چه کسی هست؟! خود قرآن گفته که هم میتونه راهنما باشه و هم میتونه گمراه کننده باشه! پس هر کسی با استفاده از مراجعه و تفسیر قرآن نمیتونه هدایت بشه و نیاز هست به رجوع به متخصص این کار که قرآن شناس و دین شناس باشه!


۷۵) هفت آسمان و آیات مربوط به ان مسئله ای است که اذهان زیادی را درگیر خود کرده است. بسیاری از اندیشمندان دینی جواب صریحی نداده‌اند .برخی نیز پاسخی غیر از پاسخ شما داده اند به بیان دیگر هفت آسمان را جایی ورای جوّ زمین و در آسمانهای دیگر قلمداد کرده‌اند. نظر قاطع و صریح شما در این خصوص چیست؟ هفت زمین وهفت آسمان دقیقاً در کجا قرار گرفته‌اند؟ آیا قیامت و معاد در همین کره خاکی و همین آسمان دنیایی رخ می‌دهد و بوقوع می‌پیوندد؟ منظور از آیه «یوم تبدل الارض غیر الارض...» چيست؟


۷۶) آنچه که درکتاب سیرتحول قرآن مهندس مهدی بازرگان برمی آید آیه ی ۶۷ سوره ی مائده درسال ۷ هجری نازل شده ولی واقعه ی غدیر درسال آخرهجرت پیامبر!آیا مفسرین دیگر هم بر این باورند؟ واصولا این ترتیب نزول آیاتی که ایشان فرمودندبخصوص درموردآیه ی فوق تاچه اندازه قابل اعتماداست؟


۷۷) بعضی از آیات قرآن شامل ناسخ و منسوخ میباشد ، با توجه به اینکه تعداد این آیات در قرآن کم نیست و باتوجه به اینکه قرآن در ظرف ۲۳ سال نازل شده است ودر همین مدت ۲۳ سال تعدادی از آیات توسط آیات دیگر منسوخ اعلام شده است ؛ آیا از نظر عقلی قابل توجیه است که ما پس از مدت زمانی به اندازه ۱۴۰۰ سال به حکم تمامی آیات قرآن بدون در نظر گرفتن شرایط کنونی و به این دلیل که صرفا سخن خداست ، کورکورانه گردن نهیم . حال این آیات چه محکمات باشند و چه متشابهات!


۷۸) در تفسير سوره قمر شما گفتيد هر اتفاقي در اين دنيا بايد طبق قوانين باشد و شق القمر را رد كردند اما در سوره مريم باردار شدن حضرت مريم طبق كدام قانون و قاعده است اين سوره را كامل گوش كردم اما براي عقل بنده قابل قبول نبود ممنون ميشوم توضيحاتي براي بنده بدهيد!


۷۹) در قرآن بارها اشاره شده که «... و ما خلقناکم الانس و الجن الا لیعبدون» یعنی هدف از خلقت، عبادت (به معنای هموار کردن وجود برای رسیدن به خدا) است. سوالم اینه که اصلا چه نیازی بود که انسان خلق بشه؟ چرا خدا انسانی رو خلق میکنه که بیاد عبادت کنه و دوباره به لقای پروردگارش برسه؟


۸۰) شنیدم قرن ۴ هجری علمای اسلام دورهم جمع شده اند تا اعراب گداری قرآن را که در خط کوفی اعمال نشده بود،یکسان کنند و در این حین برخی ایات ممکن است کم شده باشد. بحث اعراب گذاری و این کاستن و افزودن ممکن است صحت داشته باشد؟


۸۱) چرا خداوند براى نجات موسى و قومش دريا رو شكافت. خداوند ميتونست زلزله اراده كنه يا از آسمان بلايى سر فرعون بياره از قبيل تمام مثالهايى كه تو قرآن در مورد اصحاب فيل و غيره آورده. يا اينكه موسى عصا شو بندازه و مثل داستان ساحرها فرعون و افرادش رو ببلعه، اما از همه اينها خداوند اراده كرد كه دريا رو بشكافه. آيا در شكافتن دريا پيامى نهفته است؟ نظر شما چيست؟




``